Giá dầu giảm thỏa thuận Iran: Lebanon trở thành điểm nóng tranh cãi

Giá dầu giảm thỏa thuận Iran đã tạo nên làn sóng xanh trên thị trường năng lượng toàn cầu khi giá dầu thô lần đầu tiên trong nhiều tuần giảm xuống dưới mốc 100 USD/thùng. Tuy nhiên, sự lạc quan này nhanh chóng bị lu mờ bởi tranh cãi gay gắt về việc liệu Lebanon có nằm trong thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần giữa Mỹ và Iran hay không.

Thị trường tài chính toàn cầu đã phản ứng tích cực với tin tức về thỏa thuận ngừng bắn, với giá dầu Brent giảm mạnh 15,5% xuống còn 92,28 USD/thùng vào ngày 8/4/2026. Đây là mức giảm lớn nhất kể từ tháng 4/2020 khi đại dịch Covid-19 bùng phát.

Căng thẳng leo thang khi Iran khẳng định Lebanon là một phần không thể tách rời của thỏa thuận ngừng bắn, trong khi Mỹ và Israel kiên quyết phủ nhận điều này. Nếu Israel tiếp tục các cuộc không kích vào Lebanon, Tehran đã cảnh báo sẽ rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn, đẩy giá dầu có thể tăng trở lại.

Thị trường dầu mỏ phản ứng mạnh với tin ngừng bắn

Khi Tổng thống Trump công bố thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần với Iran vào đêm 7/4/2026, thị trường dầu mỏ đã chứng kiến đợt bán tháo mạnh mẽ nhất trong 6 năm qua. Giá dầu Brent, chuẩn mực toàn cầu, lao dốc gần 17 USD chỉ trong một phiên giao dịch.

Theo dữ liệu từ CNBC, giá dầu WTI của Mỹ cũng giảm xuống dưới 100 USD/thùng lần đầu tiên kể từ khi xung đột leo thang. Các nhà giao dịch đã nhanh chóng định giá lại rủi ro nguồn cung sau khi Trump tuyên bố Iran đồng ý mở lại eo biển Hormuz, tuyến đường vận chuyển quan trọng chiếm khoảng 20% lượng dầu thô toàn cầu.

Tuy nhiên, đà giảm không kéo dài lâu. Chỉ một ngày sau đó, giá dầu đã phục hồi trở lại mức 96-97 USD/thùng khi thị trường nhận ra rằng thỏa thuận ngừng bắn đầy rẫy những điểm mơ hồ và dễ vỡ. Sự bất đồng về Lebanon đã trở thành yếu tố then chốt khiến các nhà đầu tư lo ngại.

Các chuyên gia từ Capital Economics dự báo rằng ngay cả khi thỏa thuận ngừng bắn được duy trì, giá dầu vẫn sẽ dao động ở mức 80 USD/thùng vào cuối năm 2026, cao hơn đáng kể so với mức trước xung đột.

Iran khẳng định Lebanon trong thỏa thuận

Tehran đã liên tục nhấn mạnh rằng Lebanon là một phần không thể thiếu của thỏa thuận ngừng bắn. Theo tuyên bố từ phía Iran, bất kỳ cuộc tấn công nào của Israel vào Lebanon đều được coi là vi phạm nghiêm trọng thỏa thuận, và Tehran sẽ không ngần ngại rút khỏi cam kết ngừng bắn 2 tuần.

Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, người đóng vai trò trung gian hòa giải, đã xác nhận trên mạng xã hội X rằng thỏa thuận bao gồm “ngừng bắn ngay lập tức ở mọi nơi, bao gồm Lebanon và các khu vực khác”. Tuyên bố này được Iran ủng hộ mạnh mẽ và coi là cơ sở pháp lý cho lập trường của mình.

Quốc hội Iran đã cảnh báo rằng nếu Israel tiếp tục không kích Lebanon, Tehran sẽ đóng lại eo biển Hormuz một lần nữa. Động thái này sẽ đẩy giá dầu giảm thỏa thuận Iran thành ký ức ngắn ngủi, với giá có thể vượt qua mức 120 USD/thùng như trước khi có thỏa thuận.

Theo Reuters, Iran đã tạm dừng cho phép tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz vào ngày 8/4 để phản đối các cuộc không kích của Israel vào Lebanon, cho thấy Tehran nghiêm túc với lập trường của mình. Hành động này đã khiến thị trường dầu mỏ căng thẳng trở lại chỉ vài giờ sau khi giá dầu tạo ra làn sóng lạc quan.

Mỹ và Israel phủ nhận Lebanon trong thỏa thuận

Ngược lại với lập trường của Iran, cả Mỹ và Israel đều khẳng định rằng Lebanon không phải là một phần của thỏa thuận ngừng bắn. Tổng thống Trump đã nói rõ trong cuộc phỏng vấn với PBS News rằng Lebanon là “một cuộc đụng độ riêng biệt” và không liên quan đến thỏa thuận với Iran.

Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cũng tuyên bố tương tự, khẳng định rằng thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần chỉ áp dụng cho xung đột trực tiếp giữa Israel và Iran, không bao gồm các hoạt động quân sự ở Lebanon. Ngay sau tuyên bố này, Israel đã tiến hành đợt không kích mạnh nhất kể từ đầu xung đột, tấn công hơn 100 mục tiêu ở Lebanon và khiến ít nhất 254 người thiệt mạng.

Tuy nhiên, trong một diễn biến đáng chú ý, Tổng thống Trump đã gọi điện trực tiếp cho Thủ tướng Netanyahu, yêu cầu giảm cường độ các cuộc không kích vào Lebanon. Theo nguồn tin từ NBC News, Trump lo ngại rằng các cuộc tấn công liên tục có thể phá vỡ tiến trình đàm phán với Iran và khiến thỏa thuận ngừng bắn sụp đổ trước khi hết thời hạn 2 tuần.

Động thái này cho thấy Washington đang cố gắng cân bằng giữa việc ủng hộ đồng minh Israel và duy trì thỏa thuận với Iran để ổn định thị trường năng lượng. Giá xăng dầu tăng cao đã gây áp lực chính trị lớn lên chính quyền Trump, buộc ông phải tìm cách hạ nhiệt căng thẳng.

Israel tìm cách đàm phán trực tiếp với Lebanon

Trong bối cảnh căng thẳng leo thang, Israel đã bất ngờ tuyên bố sẵn sàng mở đàm phán trực tiếp với Lebanon “càng sớm càng tốt”. Động thái này được các nhà phân tích coi là nỗ lực nhằm tách biệt vấn đề Lebanon khỏi thỏa thuận với Iran, đồng thời giảm áp lực từ phía Mỹ.

Theo thông tin từ Guardian, sau khi Netanyahu công bố ý định đàm phán với Lebanon, giá dầu đã giảm nhẹ từ mức trên 100 USD xuống còn 97 USD/thùng. Thị trường đánh giá rằng nếu Israel và Lebanon có thể đạt được thỏa thuận riêng, nguy cơ Iran rút khỏi thỏa thuận ngừng bắn sẽ giảm đi đáng kể.

Tuy nhiên, triển vọng đàm phán Israel-Lebanon vẫn còn nhiều bất định. Lebanon hiện chịu ảnh hưởng mạnh mẽ từ các lực lượng được Iran hậu thuẫn, và bất kỳ thỏa thuận nào cũng cần có sự chấp thuận ngầm từ Tehran. Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn khó giải quyết trong ngắn hạn.

Các nhà giao dịch dầu mỏ đang theo dõi sát sao diễn biến đàm phán này. Nếu Israel và Lebanon đạt được tiến triển tích cực trong vài ngày tới, giá dầu có thể tiếp tục xu hướng giảm về mức 85-90 USD/thùng. Ngược lại, nếu đàm phán thất bại và Israel tiếp tục không kích, giá dầu có thể tăng vọt trở lại.

Tác động đến thị trường năng lượng toàn cầu

Sự bất ổn xung quanh thỏa thuận ngừng bắn đã tạo ra biến động mạnh trên thị trường năng lượng toàn cầu. Trong vòng 48 giờ, giá dầu Brent đã dao động trong biên độ gần 20 USD/thùng, từ mức cao nhất 109 USD xuống thấp nhất 92 USD, rồi phục hồi lên 97 USD.

Các nhà phân tích từ Capital Economics cho rằng ngay cả khi thỏa thuận ngừng bắn được duy trì và eo biển Hormuz mở cửa hoàn toàn, giá dầu vẫn cần ít nhất 6-12 tháng để trở về mức trước xung đột. Lý do là nhiều tàu chở dầu đã chuyển hướng sang các tuyến đường thay thế, và việc tái thiết lập các tuyến vận chuyển qua Hormuz cần thời gian.

Thị trường chứng khoán toàn cầu đã phản ứng tích cực với tin Giá dầu giảm theo thỏa thuận của Iran, với các chỉ số chính tăng điểm mạnh. Tuy nhiên, sự lạc quan này có thể nhanh chóng đảo chiều nếu thỏa thuận ngừng bắn sụp đổ vì vấn đề Lebanon.

Các hãng hàng không và công ty vận tải biển đang trong tình trạng chờ đợi, chưa dám điều chỉnh lộ trình hoặc giá cước vì lo ngại thỏa thuận có thể vỡ bất cứ lúc nào. Chi phí bảo hiểm cho các chuyến tàu đi qua khu vực Trung Đông vẫn ở mức cao kỷ lục, phản ánh mức độ rủi ro mà thị trường đang đánh giá.

Triển vọng 2 tuần ngừng bắn và kịch bản tiếp theo

Thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần giữa Mỹ và Iran được coi là cơ hội cuối cùng để tránh một cuộc xung đột toàn diện có thể đẩy giá dầu lên mức 150-200 USD/thùng. Tuy nhiên, sự bất đồng về Lebanon đã đặt ra dấu hỏi lớn về khả năng thỏa thuận có thể tồn tại đến hết thời hạn.

Nếu Israel tuân thủ yêu cầu của Trump và giảm cường độ không kích Lebanon, Iran có thể chấp nhận duy trì thỏa thuận ngừng bắn. Trong kịch bản này, giá dầu giảm theo thỏa thuận của Iran có thể tiếp tục về mức 85-90 USD/thùng khi nguồn cung từ eo biển Hormuz được khôi phục dần.

Ngược lại, nếu Israel tiếp tục các cuộc tấn công quy mô lớn vào Lebanon, Iran gần như chắc chắn sẽ rút khỏi thỏa thuận và đóng lại eo biển Hormuz. Kịch bản này sẽ đẩy giá dầu tăng vọt lên 120-130 USD/thùng chỉ trong vài ngày.

Các nhà phân tích từ BBC cho rằng 7-10 ngày tới sẽ là giai đoạn quyết định. Nếu cả ba bên (Mỹ, Iran và Israel) có thể tìm ra một công thức chấp nhận được về vấn đề Lebanon, thỏa thuận ngừng bắn có thể được kéo dài thêm và mở đường cho một thỏa thuận toàn diện hơn.

Tuy nhiên, với lịch sử xung đột kéo dài nhiều thập kỷ giữa Israel và các lực lượng được Iran hậu thuẫn ở Lebanon, triển vọng đạt được thỏa hiệp trong thời gian ngắn vẫn còn mong manh.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao giá dầu giảm theo thỏa thuận của Iran lại tăng trở lại nhanh chóng?

Giá dầu tăng trở lại vì thị trường nhận ra thỏa thuận ngừng bắn đầy rẫy bất ổn, đặc biệt là tranh cãi về việc Lebanon có nằm trong thỏa thuận hay không. Iran đã tạm dừng cho tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz để phản đối các cuộc không kích của Israel vào Lebanon, khiến lo ngại về nguồn cung dầu mỏ quay trở lại.

Thỏa thuận ngừng bắn 2 tuần có khả năng kéo dài không?

Khả năng kéo dài thỏa thuận phụ thuộc vào việc ba bên có thể tìm ra tiếng nói chung về vấn đề Lebanon hay không. Nếu Israel giảm cường độ không kích theo yêu cầu của Trump và mở đàm phán với Lebanon, thỏa thuận có thể được gia hạn. Ngược lại, nếu xung đột ở Lebanon tiếp tục leo thang, Iran có thể rút khỏi thỏa thuận bất cứ lúc nào.

Giá dầu sẽ về mức nào nếu thỏa thuận ngừng bắn thành công?

Các chuyên gia từ Capital Economics dự báo giá dầu có thể giảm về mức 80 USD/thùng vào cuối năm 2026 nếu thỏa thuận ngừng bắn được duy trì và eo biển Hormuz hoạt động bình thường trở lại. Tuy nhiên, giá dầu vẫn sẽ cao hơn mức trước xung đột do chi phí bảo hiểm và vận chuyển tăng.

Vì sao Trump lại yêu cầu Netanyahu giảm không kích Lebanon?

Trump đang chịu áp lực chính trị lớn từ giá xăng dầu tăng cao trong nước. Ông lo ngại rằng nếu thỏa thuận với Iran sụp đổ vì vấn đề Lebanon, giá dầu sẽ tăng vọt trở lại và ảnh hưởng đến triển vọng tái đắc cử. Do đó, ông đã can thiệp trực tiếp để yêu cầu Israel kiềm chế nhằm duy trì tiến trình đàm phán.

Eo biển Hormuz quan trọng như thế nào với thị trường dầu mỏ?

Eo biển Hormuz là tuyến đường vận chuyển dầu mỏ quan trọng nhất thế giới, chiếm khoảng 20% lượng dầu thô toàn cầu. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại đây đều có tác động ngay lập tức đến giá dầu. Khi Iran đóng hoặc hạn chế giao thông qua eo biển này, giá dầu thường tăng vọt do lo ngại thiếu hụt nguồn cung.

Để cập nhật thêm các diễn biến mới nhất về tình hình địa chính trị và thị trường năng lượng, độc giả có thể theo dõi Thời sự, Chuyện Thị Trường.

Disclaimer: Bài viết này được cung cấp nhằm mục đích thông tin và tham khảo, không phải lời khuyên đầu tư tài chính. Thị trường luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro và biến động khó lường. Nhà đầu tư cần tự nghiên cứu kỹ lưỡng hoặc tham khảo ý kiến chuyên gia tài chính độc lập trước khi đưa ra quyết định đầu tư.